Entymematy: argumenty z lukami

Strona główna / Blog / Entymematy: argumenty z lukami

Rozpoczęliśmy drugi tydzień kursu „Praktyczne wprowadzenie do myślenia krytycznego”. W tym tygodniu zajmujemy się najpoważniejszą i najpowszechniejszą usterką argumentów, mianowicie ich entymematycznością (sprawa jest jeszcze trudniejsza niż przeczytanie tego słowa). Argumentami entymematycznymi nazywamy takie argumenty, które zawierają luki, niewypowiedziane założenia. Bez tych założeń niemożliwe jest przejście od przesłanek do konkluzji, związek między nimi jest niejasny lub w ogóle nieuchwytny.

Przykład: „Dzisiaj jest wtorek 4 marca, więc Paweł powinien iść do szkoły”. Z czego się bierze ta powinność? Być może Paweł jest uczniem tej szkoły i powinien do niej pójść, tak jak dowolnego innego dnia w ciągu roku szkolnego? Ale może Paweł jest rodzicem i powinien pójść do szkoły, ponieważ dzisiaj jest wywiadówka? Bez tych informacji argument trudno jest zrozumieć, a w konsekwencji nie da się go rzetelnie ocenić.

Dlaczego zostawiamy luki w argumentach? Bo często brakujące przesłanki są po prostu oczywiste, informacje te należą do kontekstu, są rozmówcom wiadome. Niestety, zdarza się, że pominięte przesłanki są tymi najbardziej kontrowersyjnymi i wątpliwymi, np. „Kościół katolicki pozwala na złamanie przykazania „nie zabijaj” w sytuacji wojny sprawiedliwej. Więc mamy moralne prawo zabijać aborterów”. Pomijając inne usterki (np. niejasność niektórych sformułowań), należy zauważyć, że pominięto przesłankę „Walka z aborterami jest przypadkiem wojny sprawiedliwej” – która wydaję się co najmniej nieoczywista.

W ciągu tego tygodnia zajmiemy się także mapowaniem argumentów, tj. przedstawieniem diagramów argumentacji. Mapa potrafi przedstawić dany teren w o wiele prostszy sposób niż opis słowny (byłby on długi, rozwlekły i drażniący). Podobną funkcje pełnią diagramy: w sposób graficzny przedstawiają relacje między różnymi elementami argumentów (zob. załączony diagram wykonany w programie Rationale. Przykład za: K. Szymanek, K.A. Wieczorek, A. Wójcik, „Sztuka argumentacji. Ćwiczenia w badaniu argumentów”, s. 24):

1932461_630363157037221_1825985621_n

Wydaje się proste? To spróbujcie, proszę… ułożyć puzzle, tak aby przedstawić strukturę argumentacji z tego tekstu: http://swiatnauki.pl/8,393.html (właściwie nie z całego, lecz z trzech środkowych akapitów). Mam tylko nadzieję, że w tych puzzlach nie pogubiłem elementów.

puzzle-03-14

Related Posts

Leave a Comment